ويژگي زراعي برنج

برنج گياهي  يكساله علفي  و ساقه آن همانند گندم بند بند و داراي 8 تا 12 گره در طول ساقه مي باشد.  ارتفاع آن به 5/1 متر هم ميرسد . گلهاي برنج داراي 6 پرچم و دانه سفيد رنگ آن به وسيله زبانچه گل كاملاً محصور كه شلتوك ناميده ميشود. برنج گياهي است با تنوع ژنتيكي و توان سازگاري زياد از مبني oryzaكه در جهان داراي 23 گونه بود ه كه فقط  دو گونه oryza.staiva(در آسيا ،اروپا،آمريكا و ايران) وovyza ylabrima   با قدمت و تنوع ژنتيكي كمتر(در جنوب آفريقا) كشت مي گردد.

ساير گونه هاي آن به صورت وحشي و از خويشاوندان نزديك برنج زراعي بوده اين گونه هاي وحشي به گونه هاي دائمي و يكساله تقسيم ميگردند . گونه هاي وحشي برنج داراي بعضي صفات مطلوب از جمله مقاومت در برابر بيماريها ييكه ثيلقوك را نيز در بر ميگيرد .كشت برنج در سيران به دو صورت كشت نشاي (احداث خزانه) و كشت مستقيم انجام ميشود. كه روش اول در اكثر نقاط كشور مرسوم و روش كشت مستقيم بيشتر در جنوب كشور رواج دارد و نشاء برنج پس از سيري نمودن رشد اوليه كه اندازه نشاء حدود 25 سانتي متر رسيده باشدبه زمين اصلي و مابقي رشد برنج در مكان جديد ادامه مي يابد و با طي نمودن مراحل رشدي پنجه زني ،آبستن، خوشه دهي و مرحله رسيدن دانه برنج كامل ميگردد و در خاتمه نيز با عمليات درو ، خرمنكوبي و سپس عمليات تبديل كارخانه هاي شاسيلوزني به برنج سفيد قابل مصرف تبديل ميگردد.

تركيبات سبوس برنج:

سبوس كه لايه دروني يا پريكارپ و دانه برنج را تشكيل مي دهد حدود 8-12 درصد وزن دانه را به خود اختصاص ميدهد رنگ سبوس زرد مايل به قهوه اي روشن يا تيره و در قياس پوسته بافت نسبتاً نرم دارد كه در هنگام سفيد كردن دانه از آن جدا ميگردد . ميزان هيراتهاي كربن سبوس حدود 74 درصد (50 درصد دانه برنج ) و ميزان چربي حدود 13 درصد معادل 6 برابر دانه برنج ميباشد ميزان پروتين سبوس حدود دو برابر آن در برنج است و مجموعه ويتامين b  را دربر دارد به هر ميزان كه از لايه سبوس و آوردن دانه برنج در مرحله پوليش كاسته ميشود. علاوه بر كاهش راندمان توليد، ارزش غذايي برنج به ويژه ويتامين هاي آن نيز كاهش مي يابد.