تاریخچه:

بوقلمون در زمان شاه عباس صفوی توسط تعدادی از تجار ارمنی که به ایتالیا رفته بودند به ایران وارد شد و از آن به بعد ارامنه مامور تکثیر و پرورش آن گردیدند و اکنون نیز نگه داری سنتی بوقلمون در نواحی خراسان، گیلان، مازندران، آذربایجان غربی و شرقی، اصفهان و کرمان متداول است.

بوقلمون های تجاری :

صنعت بوقلمون تجاری از اهمیت خاصی برخوردار است و نسبت به اینکه گوشت استحصالی در کدام مسیر قرار گیرد، زمان کشتار مشخص و معین می شود. بوقلمون های نر گوشتی در مدت زمان 18 هفته به وزنی معادل 16 کیلو گرم و بوقلمون های ماده گوشتی در پایان 14 هفتگی به 8 کیلو گرم می رسند.

لاشه گوشت بوقلمون از 60 درصد گوشت سفید و40 درصد گوشت قرمز تشکیل یافته است. مزه گوشت سفید یا قرمز لاشه به خاطر ترکیبات و عوامل مختلف از یکدیگر متمایز می باشد ولی هر دو نوع بسیار لذیذ و خوشمزه است.

گوشت بوقلمون:

گوشت بوقلمون از نظر ترکیبات دارای پروتئینی بالا، کمترین کلسترول و املاح و اسید امینه های ضروری می باشد لذا یک منبع مناسب پروتئین برای افراد مسن، کودکان در حال رشد و مبتلایان به امراض قلبی و عروقی است. سایر احاد جامعه نیز می توانند از گوشت بوقلمون به عنوان منبع پروتئین مناسب استفاده نمایند.

گوشت بوقلمون از نظر میزان کلسترول در درجۀ دوم اهمیت بعد از ماهی قرار می گیرد، لذا کسانی که میزان کلسترول و چربی خون بالا دارند به راحتی می توانند از آن بهره مند گردند. موارد مطرح شده خود گواه توجه سایر کشورها به گوشت بوقلمون به عنوان یک منبع پروتئین مناسب تلقّی می شود.

تخم بوقلمون به رنگ قهوه ای مایل به زرد با لکه های قهوه ای و بزرگتر از تخم مرغ می باشد. دوره انکوباسیون تخم ( تبدیل تخم به جوجه ) در بوقلمون 28 روز است. وزن یک بوقلمون گوشتی ظرف مدت 1 هفته به دو برابر می رسد و در سن 4 هفتگی 40 بار سنگین تر از روز اول است. هر جوجه بوقلمون نر کوشتی 40 کیلو گرم غذا می خورد تا به وزن 16 کیلو گرم برسد. امروزه به کارگیری روشهای مدرن پرورش بوقلمون گوشتی زمان بهره دهی و ضریب تبدیل غذایی را درآنها کاهش داده است. بوقلمون های ماده را معمولا تا سن 14 هفتگی و رسیدن به وزن 8 کیلو گرم پرورش می دهند در حالی که بوقلمون های نر تا سن 18 هفتگی و رسیدن به وزن 16 کیلو گرم نگه داشته می شوند.

پرورش بوقلمون:

نگهداري بوقلمون در سن جوجه يكي از مشكل ترين مراحل پرورش بوقلمون است. بوقلمو ن های جوان نیز در  مقابل عوامل بیماری زا کاملا حساسند، از این رو باید توجه فراوانی به آنها داشت.

امروزه در اغلب کشورها، بوقلمون را به صورت تجاری و به تعداد زیادی نگه داری می کنند و تعداد محدودی از شرکتهای اصلاح نژادی جنبه های تجاری مخصوص به خود را ارائه می دهند که از ضریب تبدیل و قدرت رشد بهتری نسبت به دیگر نژاد ها برخوردارند.

توصیه مهم در مورد تغذیه:

یکی از مهمترین توصیه هایی که باید به پرورش دهندگان بوقلمون بشود انتخواب غذای مناسب می باشد. برای پرورش بوقلمون دو برنامه ی غذایی اساسی باید در نظر گرفته شود. یکی غذای آردی ودیگری غذای دانه ای که به آن یک مکمل پروتئینی اضافه شده باشد.

نیازهای تغذیه ای بوقلمون بر حسب سن متغیر است. همچنان که بر سن بوقلمون افزوده می شود نیازهای پروتئینی، ویتامینی و مواد معدنی بدن این حیوان کاهش می یابد و بر نیاز های آن به مواد انرژی زا افزوده می شود. مواد غیر قابل حل شدن مانند سنگ ریزه باید در سن 8 تا 10 هفتگی به غذای بوقلمون افزوده شود تا بتوانند از آن برای خرد کردن مواد دانه ای و فیبری غذا استفاده کنند.

جوجه کشی بوقلمون:

تخم ها باید دارای اندازه مناسب برای جوجه کشی باشند. مدت بیرون آمدن جوجه از تخم 28 روز است و معمولا جوجه ها از روز 27 شروع به نوک زدن و در آمدن ازتخم می کنند. حرارت مناسب برای جوجه کشی 37 تا 38 درجه سانتی گراد می باشد و رطوبت نسبی باید در حدود 60 درصد در 24 روز اول و 70 درصد در 4 روز آخر باشد. عمل چرخاندن و تهویه نیز باید به صورت مطلوب انجام شود.

نکته قابل توجه درباره بوقلمون:

جوجه بوقلمون ها برعکس جوجه مرغ ها خوردن و آشامیدن را به خودی خود یاد نمی گیرند و باید به آنها آموخت.

نویسنده : سید مسعود حسینی

منبع :

اصول علمی وعملی پرورش طیور / جواد پ / جهاد دانشکاهی واحد صنعتی اصفهان / 1384

اصول بهداشت پرورش بوقلمون / حسن ا / علم و قلم /1384

مجله کشت، دام و صنعت / شماره 114- مرداد 1388